PEEK vs Silicone Facial Implants: Which Is Better?

De keuze tussen siliconen en bioactief PEEK bepaalt of een gezichtsimplantaat door littekenweefsel wordt ingekapseld of zich rechtstreeks aan het bot hecht.

Het materiaal van een implantaat is niet zomaar een onderdeel van de chirurgische kosten. Het bepaalt hoe uw lichaam op het implantaat reageert, of het zich met uw skelet integreert of wordt ingekapseld, en hoe het resultaat zich in de loop der tijd ontwikkelt. Hoewel massief siliconen al jarenlang de standaard is voor gezichtsimplantaten en nog altijd het meest gebruikte implantaatmateriaal is, is onze kennis over de reactie van bot- en zachte weefsels op implantaten verder ontwikkeld.

Dit is een vergelijking tussen PEEK- en siliconen gezichtsimplantaten en een uitleg van waar de nieuwere, oppervlakte-gemodificeerde varianten van PEEK hun reputatie daadwerkelijk aan te danken hebben. Het is ook een realitycheck, want de marketing rondom implantaatmaterialen loopt soms vooruit op het beschikbare wetenschappelijke bewijs.

Belangrijkste punten

Massief siliconen is glad en biologisch inert. In plaats van zich eraan te hechten, vormt het lichaam een fibreuze kapsel rond het siliconenimplantaat. Dit is een belangrijke reden waarom siliconen kan verschuiven, botresorptie kan veroorzaken en zichtbaar kan worden onder een dunne huid.
Gewoon PEEK heeft voordelen ten opzichte van siliconen en titanium, maar is op zichzelf eveneens bio-inert en maakt niet betrouwbaar verbinding met het bot.
De echte innovatie zit in oppervlaktebehandelingen die PEEK bioactief maken. Dit gebeurt meestal door PEEK te voorzien van een coating met hydroxyapatiet of hydroxyapatiet erin te verwerken. Dit is het mineraal dat van nature in uw bot voorkomt. In laboratorium- en dierstudies blijkt dit de botintegratie aanzienlijk te verbeteren.
Het materiaal is slechts de helft van het verhaal. Het ontwerp van het implantaat en de deskundigheid van de chirurg spelen nog altijd de grootste rol bij het esthetische resultaat. Optimale resultaten worden bereikt met een betrouwbaar materiaal én een ontwerp dat specifiek op u is afgestemd.

Het probleem met traditioneel siliconen

Omdat massief siliconen biologisch inert is, behandelt het lichaam het als een vreemd voorwerp. Het vormt een dicht fibreus kapsel rond het implantaat en sluit het permanent af, waardoor het zich nooit echt met het onderliggende bot integreert.

Uw lichaam sluit het af

Wanneer een implantaat in contact komt met bot in het gezicht, beschouwt het lichaam dit als een vreemd materiaal en kapselt het dit in met littekenachtig weefsel dat bekendstaat als een fibreus kapsel. Bij gladde siliconen gezichtsimplantaten omsluit dit kapsel het implantaat volledig en vormt het een dikke, dichte laag.

Omdat siliconen niet-poreus is en geen ingroei van weefsel toestaat, blijft het biologisch inert. Het implantaat integreert of hecht zich daardoor nooit echt aan het onderliggende bot ^[1]. Het implantaat zit in feite in zijn eigen kapsel, als een steentje in uw zak.

Dat kapsel veroorzaakt de veelvoorkomende problemen

Een onderdeel dat zich nooit aan het skelet verankert, kan zich vrij bewegen. Dat ene feit verklaart een groot deel van de langetermijnproblemen die met siliconen worden geassocieerd.

Reviews van materialen voor gezichtsimplantaten brengen massief siliconen in verband met verschuiving van het implantaat, botresorptie in het bot eronder en zichtbaarheid van het implantaat. Hierbij kan de rand van het implantaat of het kapsel ervan zichtbaar worden onder een dunne laag zacht weefsel ^[2]. Dit verklaart ook waarom een siliconenimplantaat vanuit bepaalde hoeken het licht kan vangen en er enigszins kunstmatig uit kan zien.

Dit betekent niet dat siliconen waardeloos is. Siliconen is betaalbaar, gemakkelijk te vormen, snel te plaatsen en relatief eenvoudig te verwijderen. Een ervaren chirurg kan met siliconen nog steeds een uitstekend resultaat bereiken. Maar siliconen werkt integratie tegen, in plaats van deze te bevorderen.

Waarom PEEK versus siliconen gezichtsimplantaten als een verbetering wordt gezien

Polyetheretherketon, beter bekend als PEEK, wordt al jarenlang gebruikt bij operaties aan de wervelkolom en de schedel. Het is duurzaam, biocompatibel en radiolucent (wat betekent dat het röntgenstraling niet verstoort en CT- en MRI-scans niet vervormt) ^[3].

PEEK is bovendien aanzienlijk minder stijf dan titanium. De stijfheid ligt veel dichter bij die van bot, waardoor het minder van het zogenaamde stress-shielding-effect veroorzaakt dat stijve metalen implantaten kunnen veroorzaken. Wanneer PEEK op basis van een 3D-scan wordt gefreesd tot een gepersonaliseerd implantaat dat precies bij de patiënt past, sluit het nauw aan op het skelet en behoudt het uitstekend zijn vorm ^[2]. Het lijkt daarmee een logische opvolger van siliconen.

Wat commerciële artikelen u niet vertellen: standaard PEEK is óók inert

PEEK heeft een hydrofoob, bio-inert oppervlak en het materiaal integreert zonder modificatie niet betrouwbaar met het bot ^[4]. In plaats van met het bot te integreren, vormt onbehandeld PEEK eerder een vergelijkbare barrière van fibreus weefsel als siliconen. Dit heeft bijgedragen aan de beperkte osseointegratie ervan ^[5].

Een standaard PEEK-implantaat kan daarom nog altijd door het lichaam als lichaamsvreemd materiaal worden herkend en worden ingekapseld in plaats van onderdeel te worden van het omliggende weefsel. Als u hebt gehoord van patiënten met gewone PEEK-implantaten die terugkerende zwelling ervaren of bij wie het resultaat nooit helemaal aanvoelt alsof het onderdeel van het gezicht is, kan dit inerte oppervlak daar een mogelijke verklaring voor zijn.

De echte vooruitgang: PEEK bioactief maken

Standaard PEEK en siliconen hebben gladde, inerte oppervlakken die hechting tegengaan (links). Door een implantaatoppervlak te modificeren met hydroxyapatiet of poreuze structuren (rechts), wordt het bioactief. Hierdoor kunnen natuurlijke botcellen in het materiaal groeien en echte osseointegratie mogelijk maken.

Een coating met het mineraal van bot

Het geheim zit niet in een groter implantaat of in een of ander geheim gepatenteerd concept. Het draait om oppervlaktewetenschap. Hydroxyapatiet is een calciumfosfaatmineraal dat van nature in bot voorkomt. Door het op PEEK aan te brengen of erin te verwerken, verandert het oppervlak van het implantaat van inert naar een oppervlak dat het lichaam als botachtig herkent.

Bij konijnen bleken met hydroxyapatiet gecoate PEEK-implantaten consequent osseogeïntegreerd (verbonden met het bot) te zijn en vertoonden ze tijdens de vroege genezingsfase aanzienlijk meer botcontact dan PEEK-implantaten zonder coating ^[4].

De coating lijkt bovendien de immuunreactie die inert PEEK kan veroorzaken te verminderen en het lichaam aan te moedigen botweefsel aan te maken in plaats van littekenweefsel ^[6].

Poreuze oppervlakken doen iets vergelijkbaars

Een coating is één methode. Een oppervlaktestructuur is een andere. Een poreus of microscopisch verruwd oppervlak maakt het mogelijk dat zacht weefsel en bot in het materiaal groeien. Hierdoor wordt het implantaat onderdeel van het omliggende weefsel in plaats van alleen te worden ingekapseld.

Het is hetzelfde principe waardoor poreus polyethyleen beter bestand is tegen verschuiving en erosie dan glad siliconen ^[1]. Sommige fabrikanten boren kanaaltjes of creëren op andere manieren porositeit in PEEK, specifiek met dit doel.

De eerlijke beperkingen

U moet weten dat een groot deel van het beste beschikbare bewijs voor oppervlakte-gemodificeerd PEEK nog afkomstig is uit laboratorium- en dierstudies, en niet uit grootschalig onderzoek bij mensen. Overzichten van het vakgebied beschrijven PEEK-gezichtsimplantaten met bioactieve coatings als veelbelovend, maar nog niet als definitief bewezen ^[7].

Daarnaast moeten coatings aan het implantaat gehecht blijven om daadwerkelijk voordeel te bieden. De richting van het onderzoek lijkt duidelijk en veelbelovend, maar wie gegarandeerde resultaten claimt met betrekking tot zwelling of integratie in echte menselijke gezichten, gaat waarschijnlijk verder dan wat er tot nu toe in de wetenschappelijke literatuur is gepubliceerd.

Wat bepaalt uw resultaat daadwerkelijk?

De materiaalkeuze is belangrijk, en gecoat PEEK is een serieuze stap vooruit als het gaat om integratie. Toch is het niet de belangrijkste factor. Geen enkel implantaatmateriaal heeft een duidelijke, universele superioriteit laten zien voor het uiteindelijke uiterlijk, omdat het esthetische resultaat vooral wordt bepaald door hoe het implantaat wordt ontworpen en waar de chirurg het plaatst ^[2].

Een briljant gekozen materiaal in een slecht ontworpen implantaat, of een goed implantaat dat verkeerd wordt geplaatst, levert een slecht resultaat op. Het doel van een beter materiaal is om een goed ontworpen en goed geplaatst implantaat duurzaam te maken en natuurlijk te laten aanvoelen — niet om een zwak plan te redden.

De kern

Siliconen is betaalbaar en goed bekend, maar het is ontworpen om door het lichaam te worden verdragen, niet om ermee te integreren. Dat is het probleem met de duurzaamheid van siliconenimplantaten op lange termijn. Hoewel gewoon PEEK mechanisch superieur kan zijn, loopt ook dit materiaal tegen hetzelfde probleem van inertheid aan. Oppervlakte-gemodificeerd, met hydroxyapatiet gecoat PEEK bevindt zich in het interessante midden.

Het is een implantaat dat is ontworpen om door het lichaam te worden geaccepteerd in plaats van ervan te worden afgeschermd, en het wordt ondersteund door daadwerkelijk — hoewel nog steeds groeiend — wetenschappelijk onderzoek. Wanneer u dit materiaal combineert met een doordacht ontwerp van een deskundige chirurg, ontstaat momenteel een van de meest overtuigende opties op het gebied van materialen voor esthetische gezichtsaugmentatie.

Als u twijfelt over welk materiaal en welk ontwerp het beste bij u passen, kan FacialNexus u in contact brengen met ervaren chirurgen die zowel osteotomieën als implantaten uitvoeren. Zo kunnen het materiaal en het ontwerp als één geheel worden gepland. Neem vandaag nog contact op met FacialNexus voordat u een permanente verandering laat uitvoeren.

Veelgestelde vragen

Is PEEK beter dan siliconen voor gezichtsimplantaten?

Ja, wanneer langdurige integratie met het weefsel gewenst is. Siliconenimplantaten worden permanent door littekenweefsel ingekapseld en integreren nooit met het bot. Dit is een belangrijke reden waarom ze kunnen verschuiven en botresorptie kunnen veroorzaken. PEEK is stijver, radiolucent, sterker en kan — na oppervlakte-modificatie — met het bot integreren. U kunt echter ook met siliconenimplantaten uitstekende resultaten bereiken wanneer u een zeer ervaren chirurg heeft. Het implantaatmateriaal is dus niet per definitie de belangrijkste factor.

Wat is hydroxyapatiet-gecoat PEEK?

Hydroxyapatiet is een mineraal dat van nature in bot voorkomt. Door het in een implantaatmateriaal te verwerken of het ermee te coaten, krijgt het implantaat een oppervlak dat het lichaam als botachtig kan herkennen. In laboratorium- en dierstudies zien we een betere bothechting en integratie bij PEEK dat met hydroxyapatiet is gecoat of waarin hydroxyapatiet is verwerkt, vergeleken met PEEK zonder coating.

Leidt PEEK tot minder botresorptie dan siliconen?

Biomechanisch gezien zijn daar aanwijzingen voor. Botverlies onder gladde siliconenimplantaten wordt in verband gebracht met micromotion: kleine bewegingen van het implantaat dat losjes in zijn kapsel ligt en tegen het bot wrijft. Oppervlakken met een structuur die osseointegratie bevorderen, verdelen de belasting gelijkmatiger en kunnen micromigratie verminderen. Houd er wel rekening mee dat het meeste onderzoek afkomstig is uit dierstudies. Het is daarom een plausibele en goed onderbouwde hypothese, maar we kunnen dit nog niet met zekerheid stellen.

Is gecoat PEEK bewezen of bevindt het zich nog in de onderzoeksfase?

Eigenlijk is het een beetje van beide. Het onderzoek naar bioactief PEEK is consistent en veelbelovend, maar het meeste hoogwaardige bewijs is nog preklinisch. Hoewel er ook onderzoeken bij mensen zijn uitgevoerd naar bioactief PEEK, zijn deze nog niet specifiek gericht op gezichtsimplantaten. Het gebruik ervan is daarom nog deels experimenteel, maar er kunnen wel degelijk op basis van de beschikbare kennis onderbouwde keuzes mee worden gemaakt.

References

Rowe P, Koller A, Sharma S. Facial implants. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK603755/[↩][↩]
Kauke-Navarro M, Knoedler L, Knoedler S, Deniz C, Stucki L, Safi AF. Balancing beauty and science: a review of facial implant materials in craniofacial surgery. Front Surg. 2024;11:1348140.[↩][↩][↩]
Kurtz SM, Devine JN. PEEK biomaterials in trauma, orthopedic, and spinal implants. Biomaterials. 2007;28(32):4845-4869.[↩]
Johansson P, Jimbo R, Kozai Y, Sakurai T, Kjellin P, Currie F, Wennerberg A. Nanosized hydroxyapatite coating on PEEK implants enhances early bone formation: a histological and three-dimensional investigation in rabbit bone. Materials (Basel). 2015;8(7):3815-3830.[↩][↩]
Geng YM, Ren DN, Li SY, Li ZY, Shen XQ, Yuan YY. Hydroxyapatite-incorporation improves bone formation on endosseous PEEK implant in canine tibia. J Appl Biomater Funct Mater. 2020;18:2280800020975172.[↩]
Liu X, Ouyang L, Chen L, Qiao Y, Ma X, Xu G, Liu X. Hydroxyapatite composited PEEK with 3D porous surface enhances osteoblast differentiation through mediating NO by macrophage. Regen Biomater. 2021 Dec 16;9:rbab076. doi: 10.1093/rb/rbab076. PMID: 35480864; PMCID: PMC9039504.[↩]
Kauke-Navarro M, Knoedler L, Knoedler S, Deniz C, Safi AF. Surface modification of PEEK implants for craniofacial reconstruction and aesthetic augmentation-fiction or reality? Front Surg. 2024;11:1351749.[↩]