Een kin- of kaakimplantaat kan technisch goed geplaatst zijn en toch een resultaat geven dat niet goed in balans oogt. De ene zijde kan voller lijken dan de andere, de kaaklijn kan onregelmatig zijn of het implantaat kan te groot of te opvallend ogen.
Soms ligt de oorzaak bij de plaatsing. In andere gevallen speelt de vorm van het implantaat zelf een belangrijke rol. Standaardimplantaten worden in vaste, symmetrische vormen gemaakt, terwijl vrijwel ieder gezicht van nature enigszins asymmetrisch is.
Bij revisiechirurgie draait het daarom niet alleen om het verwijderen van een oud implantaat. Eerst moet duidelijk worden waar de asymmetrie vandaan komt, hoe het bot er nu uitziet en welke correctie werkelijk nodig is.
Belangrijkste punten
- Vrijwel geen enkel gezicht is volledig symmetrisch. Een standaardimplantaat kan bestaande verschillen soms juist zichtbaarder maken.
- Siliconenimplantaten kunnen in verband worden gebracht met botresorptie, verschuiving en een onvoldoende nauwkeurige pasvorm.
- Een revisie begint met foto’s en beeldvorming om de huidige positie van het implantaat en de toestand van het bot te beoordelen.
- Een custom implantaat kan links en rechts verschillend worden ontworpen en daardoor beter aansluiten op bestaande asymmetrie.
- Een custom implantaat is geen automatische oplossing. Het ontwerp, de plaatsing en de vraag of een implantaat überhaupt de juiste behandeling is, blijven doorslaggevend.
Waarom een symmetrisch implantaat een asymmetrisch gezicht niet altijd corrigeert
Uw gezicht is van nature niet volledig symmetrisch
Volledige gezichtssymmetrie komt vrijwel niet voor. Onderzoek bij gezonde volwassenen laat zien dat kleine verschillen tussen links en rechts eerder normaal dan uitzonderlijk zijn [[1]].
Ook in het onderste deel van het gezicht komen asymmetrieën vaak voor. In een onderzoek onder 1.460 patiënten met dentofaciale afwijkingen werd bij 34 procent duidelijke gezichtsasymmetrie vastgesteld. Wanneer de kin bij die asymmetrie betrokken was, week deze vaak naar één zijde af [[2]].
Dat betekent niet dat zulke verschillen automatisch storend zijn. Veel natuurlijke asymmetrie wordt door het oog nauwelijks opgemerkt. Het wordt vooral relevant wanneer een implantaat die bestaande verschillen versterkt.
Een standaardimplantaat heeft een vaste, symmetrische vorm
Standaardimplantaten worden geproduceerd in vaste maten en gespiegelde vormen. Dat is praktisch, maar de onderliggende kaak of kin waarop zo’n implantaat wordt geplaatst is zelden exact symmetrisch.
Wanneer één zijde van de kaak langer, smaller of voller is dan de andere, sluit een identiek gevormd implantaat links en rechts niet altijd op dezelfde manier aan.
Een revisiestudie naar siliconenkinimplantaten beschreef bijvoorbeeld een situatie waarin de centrale kin wel volume kreeg, maar de overgang naar de zijkanten onvoldoende werd meegenomen [[3]].
Wat kan er misgaan met standaardimplantaten?
Botresorptie onder het implantaat
Siliconenimplantaten kunnen op de lange termijn leiden tot verandering van het onderliggende bot. In een kleine langetermijnstudie naar siliconenkinimplantaten werd bij 14 van de 15 onderzochte patiënten meetbare botresorptie gezien, met een maximale diepte van ongeveer 2 millimeter [[4]].
Een review uit 2023 beschreef eveneens botresorptie als mogelijke complicatie en wees erop dat fixatie van het implantaat hierbij een rol kan spelen [[5]].
Niet iedere vorm van botremodellering veroorzaakt klachten. Bij revisie is vooral van belang of de botverandering ongelijkmatig is of invloed heeft op de stand van het implantaat.
Verschuiving en onvoldoende pasvorm
Een standaardimplantaat wordt in een chirurgisch gemaakte pocket geplaatst. Wanneer de vorm van die pocket en het implantaat niet goed op elkaar aansluiten, kan er ruimte voor beweging ontstaan.
Verschuiving en asymmetrie worden in de literatuur genoemd als bekende complicaties van siliconen gezichtsimplantaten [[3]]. Ook een kleine verplaatsing kan in het gezicht zichtbaar worden.
In een beschreven revisiecasus was een kinimplantaat te hoog geplaatst en later naar beneden verschoven, waardoor de gewenste projectie grotendeels verloren ging [[5]].
Wanneer een technisch geplaatst implantaat toch esthetisch tegenvalt
Bij revisie gaat het niet altijd om één duidelijke fout. Soms spelen meerdere factoren tegelijk: een implantaat dat niet goed past, een bestaande asymmetrie, botresorptie of een positie die enkele millimeters afwijkt.
Bij patiënten die revisiechirurgie ondergingen na siliconenkinimplantaten werden onder meer verplaatsing, botresorptie en ontevredenheid over de vorm als redenen genoemd [[3]].
Kunnen custom implantaten ook tegenvallen?
Ja. Custom betekent alleen dat het implantaat voor één specifieke patiënt wordt ontworpen en vervaardigd. Het betekent niet automatisch dat het ontwerp esthetisch goed is of dat het tijdens de operatie exact op de geplande positie wordt geplaatst.
Een custom implantaat is afhankelijk van de kwaliteit van de scan, het ontwerp en de chirurgische uitvoering. Onderzoek naar patiëntspecifieke implantaten laat zien dat de positie doorgaans zeer nauwkeurig kan worden bereikt, maar niet altijd exact overeenkomt met het digitale plan [[6]].
Daarnaast kan een ontwerp technisch perfect op het bot passen en toch esthetisch minder goed uitpakken wanneer onvoldoende rekening wordt gehouden met zachte weefsels of wanneer de verkeerde zijde als voorbeeld wordt gebruikt. Een symmetrischer skelet leidt namelijk niet automatisch tot een symmetrischer gezicht [[7]].
De oplossing voor een teleurstellend resultaat is dus niet simpelweg: ‘plaats een custom implantaat’. Eerst moet worden vastgesteld welk probleem daadwerkelijk moet worden gecorrigeerd.
De revisieroute: stap voor stap
Stap 1: Breng de huidige situatie nauwkeurig in kaart
Een goede revisie begint met beoordeling van de huidige anatomie. Foto’s van vóór de eerste operatie kunnen daarbij zeer waardevol zijn, omdat ze laten zien welke asymmetrie al bestond en welke veranderingen daarna zijn ontstaan.
Een CT- of CBCT-scan kan vervolgens laten zien waar het oude implantaat ligt, of het is verschoven en of er botverandering onder het implantaat aanwezig is.
Bij revisiechirurgie worden dit soort beelden gebruikt om problemen zichtbaar te maken die aan de buitenkant niet altijd goed te beoordelen zijn [[3]].
Stap 2: Bepaal welke correctie nodig is
Niet iedere asymmetrie vraagt om dezelfde oplossing. Soms is verplaatsing of verwijdering van het oude implantaat voldoende. In andere gevallen is een nieuw custom implantaat nodig.
Een custom implantaat kan voor de linker- en rechterzijde verschillend worden ontworpen. Daardoor kan bijvoorbeeld aan één zijde meer volume worden toegevoegd dan aan de andere.
Onderzoek naar patiëntspecifieke implantaten voor gezichtsasymmetrie laat zien dat geplande en bereikte posities vaak op ongeveer een halve tot één millimeter van elkaar liggen en dat het grootste deel van het behandelde oppervlak binnen een marge van 2 millimeter kan blijven [[8]].
Het doel is niet om simpelweg meer volume toe te voegen, maar om een betere balans tussen beide gezichtshelften te creëren.
Stap 3: Verwijder het oude implantaat en plaats het nieuwe plan
Wanneer een vervangend implantaat nodig is, wordt het oude implantaat verwijderd en de huidige botstructuur opnieuw beoordeeld.
Daarna kan een nieuw custom implantaat worden geplaatst en gefixeerd. In revisiepublicaties wordt deze werkwijze beschreven als een manier om de nieuwe vorm nauwkeuriger aan te laten sluiten op de actuele anatomie [[3]].
Omdat het vervangende implantaat wordt ontworpen rond het bot zoals dat op dat moment werkelijk is, kan ook rekening worden gehouden met botremodellering die na de eerste operatie is ontstaan.
Wat kan een custom revisie wel en niet corrigeren?
Een custom implantaat kan vooral nuttig zijn wanneer het probleem draait om contour, volume of een verschil tussen links en rechts.
Wanneer één kaakhoek of één zijde van de kin minder ontwikkeld is, kan een asymmetrisch ontwerp helpen om dat verschil gericht te corrigeren.
Maar niet iedere gezichtsasymmetrie is een contourprobleem. Wanneer de beet, de stand van de kaak of de positie van het kaakgewricht de belangrijkste oorzaak is, kan een osteotomie of andere skeletcorrectie nodig zijn in plaats van alleen een implantaat [[8]].
Ook zachte weefsels spelen mee. Na eerdere operaties kan littekenweefsel aanwezig zijn en kan huid of vet anders over de nieuwe contour vallen. De chirurg moet daarom vóór de revisie beoordelen of alleen een implantaat voldoende is.
De conclusie
Een standaardimplantaat kan goed functioneren wanneer het past bij de anatomie en correct wordt geplaatst. Maar bij duidelijke asymmetrie of een complexe botvorm zijn de beperkingen van een symmetrisch standaardimplantaat groter.
Bij revisiechirurgie is het daarom belangrijk om eerst precies te bepalen waardoor het resultaat uit balans is geraakt. Foto’s, 3D-beeldvorming en een beoordeling van de huidige botstructuur vormen daarbij de basis.
Een custom implantaat kan vervolgens worden ontworpen voor de anatomie die er nu daadwerkelijk is, met verschillende vormen of afmetingen voor links en rechts wanneer dat nodig is.
FacialNexus begeleidt cliënten bij het voorbereiden van zo’n traject en brengt hen in contact met gespecialiseerde ontwerpers en chirurgen. De definitieve medische beoordeling en behandelkeuze liggen altijd bij de behandelend chirurg.
Veelgestelde vragen
Kan een custom implantaat asymmetrie na een eerder kin- of kaakimplantaat corrigeren?
Dat kan vooral wanneer het probleem te maken heeft met contour, volume of een verschil in botvorm tussen links en rechts. Een custom implantaat kan aan beide zijden anders worden ontworpen. Wanneer de asymmetrie vooral wordt veroorzaakt door de stand van de kaak of de beet, kan een andere behandeling nodig zijn.
Kunnen siliconenimplantaten botresorptie veroorzaken?
Ja, botresorptie onder siliconenimplantaten is in verschillende onderzoeken beschreven [[4]][[5]]. De mate verschilt per patiënt en niet iedere botverandering veroorzaakt klachten. Bij een revisie kan beeldvorming laten zien of botremodellering relevant is voor het huidige resultaat.
Blijft er schade achter wanneer een oud implantaat wordt verwijderd?
Dat verschilt per situatie. Er kan botremodellering of littekenweefsel aanwezig zijn. Een CT- of CBCT-scan helpt om vooraf te beoordelen hoe het bot er op dat moment uitziet en of daar bij een nieuw ontwerp rekening mee moet worden gehouden.
Hoe wordt een custom implantaat voor revisie ontworpen?
Meestal begint dit met een CT- of CBCT-scan. Daaruit wordt een 3D-model van de huidige botstructuur gemaakt. Vervolgens kan het implantaat specifiek voor die anatomie worden ontworpen, waarbij links en rechts indien nodig verschillend worden opgebouwd.
References
- Ercan I, Ozdemir ST, Etoz A, Sigirli D, Tubbs RS, Loukas M, Guney I. Facial asymmetry in young healthy subjects evaluated by statistical shape analysis. J Anat. 2008;213(6):663-669.[↩]
- Severt TR, Proffit WR. The prevalence of facial asymmetry in the dentofacial deformities population at the University of North Carolina. Int J Adult Orthodon Orthognath Surg. 1997;12(3):171-176.[↩]
- Pokrowiecki R. Revision surgery after complications of silicone chin implants. J Clin Med. 2026;15(4):1326.[↩][↩][↩][↩][↩]
- Sciaraffia CE, Ahumada MF, Parada FJ, Gonzalez E, Prado A. Bone resorption after use of silicone chin implants, long-term follow-up study with lateral chin radiography. Plast Reconstr Surg Glob Open. 2018;6(7):e1850.[↩][↩]
- Gafar Ahmed M, AlHammad ZA, Al-Jandan B, Almohammadi T, Khursheed Alam M, Bagde H. Silicone facial implants, to fixate or not to fixate: a narrative review. Cureus. 2023;15(2):e34524.[↩][↩][↩]
- Buchholzer S, Moissenet F, Aymon R, Scolozzi P. Refining orthognathic outcomes: 3D accuracy with patient-specific implants for facial asymmetry correction. JPRAS Open. 2025;45:95-108.[↩]
- Lee J, Kim D, Xu X, Kuang T, Gateno J, Yan P. Predicting optimal patient-specific postoperative facial landmarks for patients with craniomaxillofacial deformities. Int J Oral Maxillofac Surg. 2024;53(11):934-941.[↩]
- ref:3[↩][↩]
